เรื่อง อาการชักในทารกและเด็ก

อาการชักในทารกและเด็ก

       อาการชัก เป็นอีกหนึ่งของอาการฉุกเฉินที่ต้องไปพบแพทย์ พบได้ในทารกแรกเกิดและเด็กอายุระหว่าง 6 เดือน - 6 ปีที่มีไข้สูงซึ่งพบได้ประมาณ 3% ของเด็กในช่วงอายุนี้  อาการชักเป็นอาการแสดงออกถึงความผิดปกติของการทำงานของสมอง ซึ่งอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ  หากปล่อยให้ทารกแรกเกิดชักอย่างรุนแรง หรือชักติดต่อกันเป็นเวลานาน หรือชักซ้ำแล้วซ้ำอีกอยู่เรื่อยๆ จะเกิดการทำลายในเนื้อสมองของทารกได้ไม่มากก็น้อย อาการชักที่เกิดขึ้นซ้ำๆ จะเรียกว่าโรคลมชัก หรือลมบ้าหมู อาการชักที่เกิดขึ้นเพียงครั้งเดียวยังไม่แสดงว่าทารกหรือเด็กนั้นเป็นโรคลมชัก ดังนั้นการเกิดอาการชักจึงเป็นเรื่องเร่งด่วนที่พ่อ แม่ผู้ปกครองต้องพยายามหาสาเหตุเพื่อแก้ไขต่อไป

ลักษณะของอาการชัก

       ส่วนใหญ่จะเข้าใจว่าการชักจะแสดงอาการเป็นแบบกระตุกเป็นจังหวะทั้งตัว ในความเป็นจริงการชักอาจมีได้หลายลักษณะอาการ หลายรูปแบบ ตั้งแต่เหม่อลอยชั่วขณะ หมดสติทันทีร่วมกับอาการตัวอ่อน กระตุกเป็นครั้ง หรือตัวแข็งเกร็งผวา มือเท้ากระตุกเป็นพักๆ ตาเหลือก กัดฟันแน่น น้ำลายฟูมปาก ไม่รู้สึกตัว หรืออาการกระตุกซ้ำๆ ของกล้ามเนื้อเฉพาะที่ ทันทีและเกิดในช่วงสั้นๆ อาจมีอาเจียนหรือปัสสาวะ อุจจาระราดขณะที่กำลังชัก อาการชักมักจะกินเวลาไม่เกิน 5 นาที แต่ในรายที่ชักอยู่นาน ใบหน้า ริมฝีปาก และมือเท้าจะเขียวจากการขาดออกซิเจน มีพฤติกรรมผิดปกติชั่วขณะ และไม่มีการรับรู้ต่อสภาพแวดล้อม มีไข้สูง ร่วมกับอาการชักได้

อันตรายที่อาจเกิดจากการชัก  

       ในระหว่างที่ลูกเกิดอาการชักแบบเกร็งทั้งตัว และมีอาการหมดสติ อาจก่อให้เกิดอันตรายโดยตรงกับสมอง และส่วนต่างๆ ของร่างกาย หรือ เกิดการสำลักจากการอุดกั้นหลอดลมของลิ้น เป็นผลทำให้เกิดภาวะสมองขาดออกซิเจนได้ กาชักเป็นเวลานานมักจะควบคุมยาก และอาจจะก่อให้เกิดความผิดปกติของสมองส่วนอื่นๆ ตามมาได้ อย่างไรก็ตามแม้อาการชักจะเกิดขึ้น และจะหยุดเองในระยะเวลาสั้นๆ อาจไม่เป็นอันตรายให้ปรากฏ แต่การเกิดขึ้นบ่อยครั้งย่อมเกิดผลกระทบต่อตัวเด็กและพัฒนาการทางการเรียนรู้และสังคมอย่างหลีกเลี่ยงได้ยาก เด็กที่ชักบ่อย ๆ จะเริ่มถอยห่างจากเด็กที่ปกติกลายเป็นเด็กที่สติปัญญาช้า เรียนหนังสือไม่ได้ มีพฤติกรรมก้าวร้าว สมาธิสั้นและมีปัญหาการเรียนตามมาเรื่อย ๆ ดังนั้นการแม้อาการชักจะสิ้นสุดและไม่เกิดอันตรายต่อลูกแล้วพาเด็กไปพบแพทย์จึงเป็นสิ่งจำเป็น

สาเหตุของการเกิดการชัก

การดูแลขณะลูกเกิดอาการชัก

ผู้ปกครองเมื่อพบลูกหลานของตนเกิดอาการชัก การดูแลที่ถูกต้อง คือ ตั้งสติให้ดี อย่าตกใจ และดำเนินการดังต่อไปนี้

ขั้นตอนในการแจ้งเหตุขอความช่วยเหลือฉุกเฉินจากรถพยาบาล

ตามที่ได้กล่าวไว้แล้วว่าการชักมีผลโดยตรงต่อสมอง และอาจเป็นต้นเหตุให้เกิดอาการอื่นๆตามมา ดังนั้นจึงถือว่าขณะการชักเป้นภาวะที่เด็กตกในภาวะฉุกเฉินเสี่ยงอันตราย และต้องการไปพบแพทย์ หากต้องการความช่วยเหลือจากรถพยาบาล พ่อ แม่ผู้ปกครองต้องตั้งสติให้ดี และปฏิบัติดังนี้